Ο τομέας Αστροφυσικής, Αστρονομίας και Μηχανικής σας προσκαλεί στο σεμινάριο
Θέμα: Παρατηρώντας το Ηλιακό Στέμμα και Καταγράφοντας τον
Ηλιακό ΄Ανεμο: ο Πρώτος Χρόνος της Διαστημικής Αποστολής
SOLAR-1
Ομιλητής: Δρ. Δημήτριος Βασιλειάδης, SWFO Scientist, NOAA
Ημερομηνία: Παρασκευή, 13-11-2026, 12:00 μ.μ.
Τόπος: Εργαστήριο Αστρονομίας, Α.Π.Θ.
Περίληψη:
Η ηλεκτρομαγνητική και σωματιακή ακτινοβολία του Ηλίου καθορίζουν σε μεγάλο βαθμό τις συνεχώς μεταβαλλόμενες συνθήκες στο διαστημικό περιβάλλον της Γης, συνθήκες που συλλογικά ονομάζουμε διαστημικό καιρό. Πέρα από τα γνωστές εμφανίσεις του πολικού σέλαος, οι διαταραχές αυτού του καιρού έχουν ορισμένες κοινωνικές και οικονομικές επιπτώσεις: π.χ., προβλήματα υγείας για τους αστροναύτες και τα πληρώματα αεροπορικών εταιρειών, διαταραχές σε ηλεκτροδοτικα δίκτυα, και διακοπές λειτουργίας του GPS και ορισμένων ραδιοεπικοινωνιών μεταξύ άλλων. Καθώς η ανθρωπότητα συνεχώς επεκτείνει τις τεχνολογικές και οικονομικές δραστηριότητες της στο διάστημα, η πρόβλεψη του διαστημικού καιρού γίνεται όλο και πιο απαραίτητη όπως αυτή του συμβατικού, γήινου καιρού.
΄Ετσι, οι διαστημικές και μετεωρολογικές υπηρεσίες στις ΗΠΑ, την Ευρώπη και αλλού αναπτύσσουν δορυφορικά προγράμματα για την παρακολούθηση των συνθηκών στην ηλιακή ατμόσφαιρα και το διαστημικό περιβάλλον της Γης και χρησιμοποιούν τα δεδομένα τους για επιχειρησιακούς και ερευνητικούς σκοπούς.
Το Σεπτέμβριο του 2025, η αμερικανική ΝΟΑΑ σε συνεργασία με τη ΝΑΣΑ εκτόξευσε την αποστολή SOLAR-1 (Space weather Observations at L1 to Advance Readiness 1,πρώην SWFO-L1) στο σημείο Λαγκράνζ 1 στο σύστημα Ηλίου-Γης (L1). Προηγήθηκε η εκτόξευση, τον Ιούνιο του 2024, ενός στεμματογράφου, του CCOR-1, και άλλων οργάνων διαστημικού καιρού στο δορυφόρο GOES-19, ο οποίος λειτουργεί σε γεωσύγχρονη τροχιά.
Θα μιλήσω για τις κοινωνικές και οικονομικές ανάγκες που επιβάλλουν την παρακολούθηση και πρόβλεψη του διαστημικού καιρού, για ορισμένα στοιχεία των παραπάνω αποστολών, παραδείγματα των παρατηρήσεών τους τον τελευταίο χρόνο και σχετικές ανακαλύψεις σε τομείς της ηλιακής/διαστημικής φυσικής.